Prowadząc lub dopiero planując swoją firmę, musimy znać i śledzić wiele wartości. Znajdziesz tu skrót podstawowych, najważniejszych danych dotyczących podatku od towarów i usług – znanego jako podatek VAT.

Poniższe dane są przeznaczone dla osób prowadzących działalność gospodarczą i nie obejmują innych podmiotów (niektóre dane bowiem różnią się dla innych przypadków).

Ogólny limit obrotów do przejścia na VAT obowiązujący w 2012: 150 000 zł – jest to limit roczny.

Rozpoczynając działalność w trakcie roku, przeliczamy tą kwotę w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej w roku podatkowym, przez to limit ulega zmniejszeniu. Kiedy faktyczna wartość sprzedaży, przekroczy w trakcie tego samego roku podatkowego ten zmniejszony limit, zwolnienie z VATu traci moc. Stajemy się podatnikiem VAT czynnym z mocy ustawy (nawet bez rejestracji – czego nie polecam!). Nadwyżka przychodów ponad limit staje się opodatkowana podatkiem VAT.

Może również zdarzyć się, że w ramach swojej firmy sprzedamy usługę lub towar, których dostawa czyni z nas vatowców. Lista sprzedawanych towarów i usług, która wymusza rejestrację jako vatowiec czy rozliczenie VAT jest zawarta w art. 113  ustawy o podatku od towarów i usług. Są to:

  • wyroby z metali szlachetnych lub z udziałem tych metali (biżuteria, ale nie tylko!)
  • towary opodatkowane podatkiem akcyzowym, z wyjątkiem energii elektrycznej (PKWiU 35.11.10.0) i wyrobów tytoniowych w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym,
  • nowe środki transportu,
  • tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę,
  • usługi prawnicze oraz usługi w zakresie doradztwa, a także usługi jubilerskie.

Inne operacje, które wymuszają rozliczenie podatku VAT bez względu na to, czy jesteśmy w kraju vatowcem:

  • import towarów i usług,
  • wewnątrzwspólnotowe nabycia towarów,
  • dostawy towarów, dla której podatnikiem jest ich nabywca,
  • świadczenia usług, dla których zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 8 podatnikiem jest ich usługobiorca.

To krótka lista, lecz wyjątkowo niebezpieczna. Zakup popularnych usług Google Adwords, zakup zdjęć przez internet, licencji na programy komputerowe (od firm zagranicznych) przez nievatowca w Polsce, rodzi obowiązek złożenia VAT-9M i opłacenia podatku VAT od wartości nabywanych usług w Polsce. 

VAT-UE

Vatowcy muszą wiedzieć, iż nie obowiązuje żadne zwolnienie z rejestracji jako podatnik VAT-UE dla transakcji unijnych: zakupu towarów i sprzedaży usług oraz tzw. importu usług (zakup usług opodatkowany po stronie nabywcy zgodnie z art. 28b ustawy o ptu). Transakcje przykładowe importu usług są wymienione wyżej – jednym z najczęstszych przykładów jest zakup przez Internet różnego rodzaju usług od firm zagranicznych.

Nievatowcy muszą zarejestrować się jako podatnicy unijni w przypadkach:

  • zakupu usług, od którego muszą rozliczyć podatek VAT w Polsce na podstawie art. 28b. Artykuł ten mówi, iż miejscem opodatkowania jest kraj, w którym nabywca usługi ma siedzibę,  stałe miejsce działalności lub miejsce zamieszkania. Obowiązek rozliczenia podatku VAT spoczywa na nabywcy – firmie polskiej. Sprzedawcą może być dowolna zagraniczna firma, także poza unijna.
  • sprzedaży usług dla podatników VAT-UE (innych firm w UE) lub osób prawnych niebędących podatnikami (odwrotna sytuacja niż w/w) –  sprzedaż usług na rzecz podatników z UE, dla których miejsce świadczenia zostało określone w kraju nabywcy.
  • zakupu towarów od firm unijnych, kiedy wartość tych zakupów przekroczy kwotę 50 tys. zł rocznie. Poniżej tej kwoty można skorzystać ze zwolnienia, można także wcześniej dobrowolnie zarejestrować się jako czynny podatnik unijny.

Będąc vatowcem unijnym ze względu na obrót towarami, składana jest VAT-8 (i ewentualnie VAT-UE). W przypadku vatowca unijnego tylko dla usług – składana jest VAT-9M (i ewentualnie VAT-UE). VAT-UE składamy w przypadku dokonania obrotu z innymi unijnymi podatnikami: zakupu lub sprzedaży towaru bądź sprzedaży usług. Nie wykazujemy zakupu usług na VAT-UE, dokonanie tylko zakupu usług (tzw. importu usług) lub brak w ogóle transakcji unijnych powoduje, że nie składamy VAT-UE.

Rejestracja jako vatowiec UE nie oznacza, że podatnik traci prawo do dotychczasowego zwolnienia z rozliczenie krajowego podatku VAT. Nadal jest nievatowcem dla transakcji krajowych.

Data aktualizacji: lipiec 2012

Categories: obowiązki, ogólne, vat-ue

Leave a Reply